Upphaf þéttbýlis

Meitillinn

Útgerðin

Höfnin

Verslun

Samgöngur

Skólamál

Húsbyggingar

Um vefinn

 
 

Það er rétt að hafa hugfast, þegar kom að stofnun Meitilsins, að mikilvægi hafnargerðarinnar sat í fyrirrúmi í hugum manna, þótt þeir sæju enga leið vænlegri til þess að sanna mál sitt um nauðsyn hafnar í Þorlákshöfn en að stofna útgerðarfélag, sem með tilveru sinni og starfrækslu, ásamt gjaldeyrisöflun fyrir þjóðarbúið, tæki af skarið um bætta hafnaraðstöðu.

Þann 24. nóvember 1948 boðaði Þorlákshafnarnefnd
til almenns fundar á Selfossi sem hafði það aðalverkefni að ræða stofnun útgerðarfélags í Þorlákshöfn.

Svohljóðandi tillaga var einróma samþykkt á fundinum: „Almennur fundur um útgerðarmál í Þorlákshöfn, haldinn að Selfossi 24. nóvember 1948, samþykkir að kjósa þriggja manna nefnd til þess að undirbúa stofnun hlutafélags um bátaútgerð í Þorlákshöfn. Nefndinni er sérstaklega falið að leita sölutilboða um hæfilega mótorbáta og upplýsinga um möguleika til þess að ráða skipshafnir. Ennfremur að leita fjárframlega til félagsstofnunar og loks að boða til stofnfundar félagsins, er hún telur málið til þess nægjanlega undirbúið.“

Samkvæmt fundarboði Þorlákshafnarnefndar var fundur haldinn í Selfossbíó þann 10. júní 1949 til þess að ræða stofnun hlutafélags, sem reka skyldi útgerð í Þorlákshöfn.
Formaður Þorlákshafnarnefndar, Páll Hallgrímsson, tók fyrstur til máls og las upp drög að stofnsamningi fyrir væntanlegt félag. Teitur Eyjólfsson skýrði frá störfum undirbúningsnefndar. Egill Thorarensen tók þá til máls og ræddi mikilvægi stofnunar þessa útgerðarfélags, hafnarmálum til framdráttar. Páll Hallgrímsson skýrði frá því að sýslunefndir Árnes- og Rangárvallaþinga hefðu heimilað formönnum sínum að ganga frá sölu á beinaverksmiðju og lifrarbræðslu og kaupa hlutafé fyrir eins mikið af andvirðinu og sýndist í hinu nýja félagi.
Egill Thorarensen skýrði frá því að aðalfundur Kaupfélags Árnesinga hefði heimilað honum að skrifa KÁ fyrir 100.000 kr. hlutafé. Nokkrir oddvitar úr Árnes- og Rangárvallasýslum tóku til máls og greindu frá heimildum úr sínum byggðarlögum til þess að kaupa hluti í félaginu. Fundurinn samþykkti síðan að félagið skyldi stofnað og skrifuðu menn sig fyrir hlutafé.
Var síðan gerður og samþykktur stofnsamningur fyrir félagið og eru fyrsta og önnur grein hans svohljóðandi: „Félagið heitir Meitillinn h.f. og er heimili og varnarþing þess í Þorlákshöfn.
Tilgangur félagsins er að reka útgerð í Þorlákshöfn og annast skyldan atvinnurekstur.“
Hlutafé félagsins var ákveðið kr. 750.000, en félagsstjórn heimilað að auka það upp í 1.500.000.

Á fundinum höfðu aðilar skrifað sig fyrir um 1/3 af væntanlegu hlutafé og var KÁ með hæst framlag eða kr. 100.0000, sýslusjóður Árnessýslu kr. 40.000, Kaupfélag Rangæinga kr. 25.000, sýslusjóður Rangárvallasýslu kr. 25.000. Var síðan gengið til stjórnarkjörs og hlutu þessir kosningu í fyrstu stjórn félagsins: Egill Thorarensen kaupfélagsstjóri Selfossi, formaður, Páll Hallgrímsson sýslumaður Selfossi, Björn Björnsson sýslumaður Hvolsvelli, Magnús Kristjánsson kaupfélagsstjóri Hvolsvelli, Sigurður Óli Ólafsson kaupmaður Selfossi.

Nýkjörin stjórn Meitilsins hafði að vonum í mörg horn að líta seinni hluta ársins 1949. Fyrsta verkefnið var útgáfa hlutabréfa og öflun stofnfjár. Þá þurfti að kaupa vélbáta af hæfilegri stærð og leggja legufæri í takmörkuðu skjóli af hinum stutta Suðurvarargarði, kaupa veiðarfæri og setja þau upp. Síðast en ekki síst þurfti að ráða formenn fyrir bátana og skipshafnir á þá.

Fyrir áramót hafði stjórn félagsins fest kaup á fimm vélbátum og samþykkt að athuga með kaup á þeim sjötta.
Bátarnir sem félagið eignaðist í upphafi voru:

M/B Brynjólfur ÁR 2 22 tonn
M/B Ísleifur ÁR 4 22 tonn
M/B Jón Vídalín ÁR 205 14 tonn
M/B Þorlákur ÁR 5 27 tonn
M/B Ögmundur ÁR 6 19 tonn

Fyrsta vertíð Meitilsins hófst 2. febrúar 1950.

©Sigríður Guðnadóttir 16.05.03

Bréf frá Þormóði Jónssyni Landnemar í Þorlákshöfn Til baka til skilasíðu.

Til baka til heimasíðu.